Vanmiddag werd de Nederlandse versie van Creative Commons gelanceerd. Dat is een alternatieve vorm van auteursrecht voor foto, video, audio en tekst. De huidige copyrights zijn in de mening van de oprichters van Creative Commons te beperkend. Alle rechten zijn voorbehouden. Kopijmakers hebben niet de keuze anderen op legale wijze hun werk te laten bewerken en vervolgens distribueren. Hier komt het in Amerika bedachte Creative Commons om de hoek kijken.
Via open source-site Disc.nl is een 'stripverhaal' in PDF-formaat te downloaden dat exact en helder uitlegt wat Creative Commons doet en wat de gebruiker hieraan heeft. Het Instituut voor Informatierecht (IViR) vertaalde de Amerikaanse CC naar de Nederlandse situatie: Creativecommons.nl.
De eerste Nederlandse Creative Commons-licentie werd in het oude TPG Post-gebouw naast Amsterdam CS aangemaakt door Ine Poppe. Zij is maakster van de film 'Hippies from Hell'. De speelfilm is in drie formaten te downloaden via deze site. Helemaal onderaan de pagina staat een verwijzing naar de Creative Commons-licentievoorwaarden bij de film. Deze voorwaarden vertellen onder welke omstandigheden iemand anders, zonder verdere gesproken of geschreven toestemming van de maakster, de film mag gebruiken om een eigen werk te maken.
(Ine Poppe en Lawrence Lessig)
(eerste Nederlandse licentie gemaakt)
Een ander voorbeeld is de tekst die ik schreef met uitleg over RSS, wat is het en wat heb je er aan. Die tekst staat hier. Iedereen die wil mag de tekst kopieren naar zijn site en er zelfs geld mee verdienen, als dat van toepassing is. Men hoeft enkel te verwijzen naar de bron, deze site, en de CC-voorwaarden duidelijk weer te geven. Wat levert dat concreet op? Het CDA gebruikte op zijn campagnesite voor de Europese parlementsverkiezingen mijn tekst op hun site. Dat scheelt ze aardig wat werk. Dimitri uit Belgie deed hetzelfde. Hij reageert hier met: "(...) Je uitleg is echt een heel voordeel voor de bezoekers van mijn weblog. Er waren echt hopen mensen die zich afvroegen wat rss nu in godsnaam was, wel nu weten ze het. (...)"
Voor zover een korte uitleg over de werking en het praktisch nut van Creative Commons. Netkwesties.nl wijdt verder een artikel van een paar A4'tjes aan de lancering van Creative Commons Nederland. Dus terug naar vanmiddag (programma).
In een openingstoespraak legde professor Lawrence Lessig (site/weblog) de noodzaak uit voor een nieuwe vorm van auteursrechtenlicenties. In de loop van vorige eeuw is het auteursrecht geevolueerd van non-existent tot allesomvattend. De geschiedenis wijst volgens hem uit dat creatievelingen de werken van anderen vrij moeten kunnen gebruiken om nieuw materiaal te maken. Vrij vertaald: 'rip, mix and burn'. De huidige wetten op het auteursrecht bieden creatievelingen echter niet de mogelijkheid om eenvoudig werk van anderen te gebruiken. Eerst moeten daar legers advocaten en zakken met geld aan te pas komen.
Het eerste deel van de openingstoespraak van Lawrence Lessig is hier te downloaden. (7:12 minuten; WMA-bestand; 1,8 megabyte)
De opening van Creative Commons Nederland werd hierboven al beschreven, maar ging ook gepaard met toelichting van een paar andere internetgebruikers. Een van hen was de Amerikaan Brewster Kahle. Die naam zal weinigen iets zeggen. Kahle is de oprichter van Alexa.com, in april 1999 door Amazon.com overgenomen voor vele vele miljoenen dollars. Hij houdt zich nu bezig - alweer een paar jaar - met zijn volgende geesteskind, Archive.org. Archive.org is een grote internetbibliotheek met tonnen digitale boeken, geluids- en beeldopnames, een soort bibliotheek van Alexandrie.
Kahle verblijft drie maanden in Nederland om een Europese versie van Archive.org in te richten. Hij werkt op technisch gebied samen met XS4all en probeert Nederlandse bibliotheken ertoe over te halen, waaronder enkele grote, hun materiaal te laten digitaliseren en publiceren in publiek domein. Dat digitaliseren doet hij in India met OCR-scanners. Zie voor meer informatie hierover het artikel 'The Great Library of Amazonia' in Wired Magazine.
Luister hier naar Kahle waarin hij kort vertelt over Archive.org en zijn samenwerking met Xs4all. (1:41 minuten; WMA-bestand; 0,4 megabyte)
De middag eindigde met een paneldiscussie onder leiding van Frans Nauta (Secretaris Innovatieplatform en voorzitter Kennisland) met Bernt Hugentholtz (IViR), Marleen Stikker (Waag Society), André Beemsterboer (Directeur Stichting Leenrecht en Stichting Reprorecht), Erwin Blom (VPRO digitaal).
(paneldiscussie)
De audio-opname van de hele paneldiscussie is hier te downloaden (43:02 minuten; WMA-bestand; 10,7 megabyte). Tijdens het rondetafelgesprek is onder meer te horen dat Beemsterboer het onvermijdelijk acht dat Nederlandse auteursrechtenclubs binnen een paar jaar individuele contracten, noem het modulair, zal gaan sluiten met artiesten. De reden dat dat nu niet kan zou simpelweg komen door verouderde IT-systemen bij de rechteninners, aldus een van de bezoekers vanmiddag.
Zie ook:
- Noblesse oblige, over Creative Commons
- Omroeparchieven on line bij KB
- P2p moet kunnen, maar hoe?
p.s.
De irritante regelmatige cadans in de achtergrond van de audio is afkomstig van een heimachine.
p.p.s.
Meer foto's bij Tonie
